Συνέντευξη υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Αστέριου Ροντούλη. «Οι κτηνοτρόφοι δεν είναι παιδιά ενός κατώτερου Θεού»

Από 11.11.2011 είστε στη θέση του αρμοδίου για τη ζωϊκή παραγωγή Υφυπουργού. Υπάρχει ένα συγκροτημένο σχέδιο ανάπτυξης της ελληνικής κτηνοτροφίας;

Δυστυχώς οι προγενέστερες πολιτικές ηγεσίες του ΥΠΑΑΤ δεν κατάφεραν να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν μια συγκεκριμένη αναπτυξιακή στρατηγική για την ελληνική κτηνοτροφία. Λειτούργησαν μάλλον αποσπασματικά, γεγονός που οδήγησε τον κτηνοτροφικό κόσμο σε χρόνιο μαρασμό και καχεξία...

Όμως, τα περιθώρια ανάπτυξης και εξόδου από την προαναφερόμενη καχεξία πάντα υπάρχουν, αν αναλογισθούμε ότι το 80% του ελλείμματος, που προέρχεται από το εμπορικό ισοζύγιο αγροτικών προϊόντων, οφείλεται στις αθρόες εισαγωγές κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων. Ως γνωστόν, είμαστε ελλειμματικοί στο αγελαδινό γάλα κατά 50%, στο χοίρειο κρέας κατά 45% και στο μοσχαρίσιο κρέας κατά 90%.

Συνεπώς, και μόνο τα παραδείγματα αυτά πιστοποιούν τα μεγάλα περιθώρια ανάπτυξης που διαθέτει η ελληνική κτηνοτροφία, αρκεί να συγκροτηθεί και να εφαρμοσθεί μια συνεπής στρατηγική αξιοποίησης του ανθρώπινου δυναμικού και του ζωικού κεφαλαίου που διαθέτει η κτηνοτροφία μας.

Θα μπορούσατε να αναφέρετε τουλάχιστον κάποιες πτυχές του στρατηγικού αυτού πλαισίου δράσης για την ανάπτυξη της ελληνικής κτηνοτροφίας;

Στον λίγο χρόνο που βρίσκομαι στη θέση του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προώθησα συγκεκριμένες απόψεις, που, αν θεσμοθετηθούν και επισήμως, μπορούν να δώσουν στην κτηνοτροφία μας την επιζητούμενη «αναπτυξιακή έκρηξη.

Συγκεκριμένα, έχω προωθήσει την δημιουργία ενός Εθνικού Συμβουλίου Γενετικής Βελτίωσης, την λογική του ανάγλυφου επί της φέτας, την υποχρεωτική σύναψη συμβολαίων κατά την πώληση και αγορά γάλακτος και κρέατος, την σύσταση και λειτουργία Διεπαγγελματικών Οργανώσεων Γάλακτος και Κρέατος, την λογική της «επαγγελματική κτηνοτροφικής στέγης», τα επισκέψιμα ανοιχτά κτηνοτροφικά πάρκα για την ανάδειξη και διάσωση των απειλούμενων με εξαφάνιση αυτοχθόνων αγροτικών ζώων, την υποχρεωτική ένταξη στα ράφια των μεγάλων αλυσίδων πώλησης των παραγόμενων προϊόντων της ελληνικής κτηνοτροφίας. την σύμπηξη αμιγώς κτηνοτροφικών συνεταιρισμών.

Στα χρονικά όρια της παρούσας Κυβέρνησης, ποιες είναι οι άμεσες προτεραιότητες και πως εμπλέκονται τα όποια συναρμόδια Υπουργεία;

Πρόθεσή μου είναι να έρθουν στη Βουλή προς ψήφιση δύο νομοσχέδια με ριζοσπαστικές διατάξεις. Το πρώτο αφορά στα ζώα συντροφιάς και  το δεύτερο στην ταχεία αδειοδότηση κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων και εκμεταλλεύσεων. Ήδη με τους επιτελείς μου έχουμε επεξεργασθεί και τα δύο νομοσχέδια και μπορώ να σας πω ότι θα προκαλέσουν αίσθηση όταν συζητηθούν στο Κοινοβούλιο.

Αναφορικά δε με την προώθηση ζητημάτων, στα οποία εμπλέκονται και συναρμόδια Υπουργεία, πρέπει να τονίσω ότι έχουν προχωρήσει οι συνεννοήσεις με το Υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, για να επανέλθει η Αλιεία στις αρμοδιότητες του ΥΠΑΑΤ και για να επιτραπεί, επιτέλους, η πώληση γαλακτοκομικών προϊόντων στις λαϊκές αγορές, τηρουμένων βεβαίως των προϋποθέσεων, του κατάλληλου εξοπλισμού και των όρων υγιεινής και ασφάλειας των τροφίμων. Πρόκειται για δύο θέματα που προωθώ με πάθος και πιστεύω ότι στο τέλος, θα έχουν ευμενή κατάληξη.

Όσον αφορά, μάλιστα, στο Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, αναμένω την συνυπογραφή του κυρίου Σηφουνάκη σε πρόσφατη ΚΥΑ που υπέγραψα, βάσει της οποίας δίνεται παράταση μέχρι τις 30 Ιουνίου 2012 για την ένταξη κτηνοπτηνοτροφικών μονάδων στη διαδικασία εξαίρεσης από την κατεδάφιση αυθαιρέτων κτισμάτων ή κτηριακών τους εγκαταστάσεων που έχουν ανεγερθεί μέχρι την 20/03/2003, σε εφαρμογή του άρθρου 4 του Ν. 3399/05.

Επιτρέψτε μου να ζητήσω κάποιες διευκρινίσεις σε όσα προηγουμένως υποστηρίξατε με πάθος. Ποια η δουλειά του εθνικού Συμβουλίου Γενετικής Βελτίωσης;

Πρόκειται για ένα πάγιο αίτημα του κτηνοτροφικού κόσμου που αρχίζει, επιτέλους, να παίρνει σάρκα και οστά. Όταν μιλάμε για γενετική βελτίωση των κοπαδιών μας, ουσιαστικά κάνουμε λόγο για την βάση της παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας της ελληνικής κτηνοτροφίας. Δυστυχώς, όμως, τα εν Ελλάδι Κέντρα Γενετικής Βελτίωσης υπολειτουργούν, μολονότι διαθέτουν άριστη υλικοτεχνική υποδομή μια ένα εξαίρετο ανθρώπινο δυναμικό.

Εμφανώς, η κατάσταση πρέπει να αλλάξει. Έτσι, το Εθνικό Συμβούλιο Γενετικής Βελτίωσης, αποτελούμενο από πανεπιστημιακούς, υπαλλήλους του ΥΠΑΑΤ, συνεταιριστές και εκπροσώπους των κτηνοτρόφων θα μπορούσε να καταρτίσει πρωτίστως ένα Εθνικό Σχέδιο Γενετικής Βελτίωσης και να παρακολουθήσει την εφαρμογή του, υποβάλλοντας προτάσεις στην πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΑΤ.

Τι είναι το «ανάγλυφο» της φέτας;

Έχω τοποθετηθεί επί αυτού από τα έδρανα της Βουλής, ζητώντας την υποστήριξη όλων των κομμάτων, καθόσον η θεσμοθέτηση του μέτρου θα οδηγήσει χρόνια μπροστά τη  αιγοπροβατοτροφία.

Για να μιλήσω απλά, το «ανάγλυφο» επί της φέτας δεν είναι τίποτε άλλο παρά η σφραγίδα του παρασκευαστή της φέτας. Με άλλα λόγια, το σήμα και ο κωδικός του τυροκομείου (δηλαδή η σφραγίδα) επιβεβαιώνουν ότι το προϊόν είναι φέτα και όχι ένα άλλο λευκό τυρί.

Έτσι ο καταναλωτής είναι βέβαιος ότι αγοράζει φέτα, ο κτηνοτρόφος βρίσκει διέξοδο για το γάλα του και ο τυροκόμος κατοχυρώνει την φερεγγυότητα και την αξιοπιστία του επί του παραχθέντος προϊόντος.

Είμαι βέβαιος ότι θα ανασάνει ο αιγοπροβατοτρόφος, εάν εφαρμοσθούν στην πράξη το «ανάγλυφο» της φέτας και το ισοζύγιο του εισκομισθέντος γάλακτος στις τυροκομικές μονάδες.

Η φέτα είναι ο «λευκός χρυσός» για τον έλληνα κτηνοτρόφο και, συνεπώς, πρέπει πάση θυσία να θωρακισθεί η αξιοπιστία και η φερεγγυότητα του προϊόντος από νοθείες ή άλλες έκνομε συμπεριφορές και δράσεις. Ήρθε η ώρα να αφήσουμε τα ωραία λόγια και να κατοχυρώσουμε στην πράξη τη φέτα Π.Ο.Π.

Ποια η λογική της «επαγγελματικής κτηνοτροφικής στέγης»;

Δεν είναι δυνατόν οι βοσκότοποι να εκμισθώνονται από τους κτηνοτρόφους σε ετήσια βάση. Οι βοσκότοποι πρέπει να εκμισθώνονται από τους κτηνοτρόφους τουλάχιστον για 10 χρόνια με δυνατότητα προαιρετικής χρονικής επιμήκυνσης, εάν επιζητούμε την ένταξη νέων ανθρώπων στην κτηνοτροφία, αλλά και την αναβάθμιση της βοσκοϊκανότητας των βοσκοτόπων μας.

Όπως ο έμπορος ή ο επαγγελματίας έχουν την επαγγελματική τους στέγη, έτσι και ο κτηνοτρόφος μας πρέπει να αποκτήσει την δική του «επαγγελματική στέγη», δηλαδή τον δικό του βοσκότοπο.

Ποιο μείζον πρόβλημα αντιμετωπίζουν σήμερα οι έλληνες κτηνοτρόφοι;

Το μέγιστο πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα ο έλληνας κτηνοτρόφος είναι η έλλειψη ρευστότητας. Η επιφυλακτικότητα των τραπεζών στην δανειοδότηση, οι υψηλές τιμές των ζωοτροφών και οι καθυστερήσεις στην πληρωμή από τους αγοραστές των προϊόντων τους έχουν οδηγήσει τους κτηνοτρόφους σε μια κατάσταση οικονομικής ασφυξίας.

Δεν είναι περίεργο, λοιπόν, το φαινόμενο των υποσιτιζόμενων κοπαδιών, που αναποφεύκτως οδηγεί την παραγωγή γάλακτος και κρέατος σε καινοφανείς μειώσεις.

Συνεπώς, το άσχημο αυτό οικονομικό κλίμα, εάν συνεχισθεί, θα οδηγήσει σε «λουκέτο» αρκετές κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις. Πρέπει οπωσδήποτε να αναστραφεί. Και η αρχή πρέπει να γίνει με μια γενναία διευθέτηση των δανείων που κυριολεκτικά πνίγουν τους κτηνοτρόφους. Με άλλα λόγια, μια «κτηνοτροφικά σεισάχθεια» είναι σήμερα περισσότερο αναγκαία παρά ποτέ. Όσο αργούμε, τόσο σφίγγουμε την θηλειά των χρεών στο λαιμό των κτηνοτρόφων, που επιτέλους πρέπει να ειπωθεί ότι δεν είναι τα παιδιά ενός κατώτερου θεού.

Υπάρχει πρόβλημα με το πρόσφατο ειδικό τέλος της ΔΕΗ στις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις;

Πράγματι υπάρχει πρόβλημα και γι αυτό αντέδρασα έντονα. Ενώ ο Νόμος 4021/2011 εξαιρεί από το ειδικό τέλος τις εγκαταστάσεις που έχουν αποκλειστικά γεωργική ή κτηνοτροφική χρήση, παρανόμως ζητείται από κτηνοτρόφους που δεν έχουν αγροτικό τιμολόγιο (δηλαδή από το 90% των κτηνοτρόφων) η καταβολή του γνωστού «χαρατσιού». Πρόκειται για μια απαράδεκτη πρακτική που πρέπει να σταματήσει, διαφορετικά θα προκαλέσει χαοτικές αντιδράσεις στον πληττόμενο αγροτικό κόσμο. Ελπίζω η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών να ακούσει τις εκκλήσεις μου και να σταματήσει την παρανομία. Προσωπικά, δηλώνω ευθαρσώς ότι δεν μπορώ να ανεχθώ μια τέτοια κατάσταση πραγμάτων από τη θέση του Υφυπουργού. Ελπίζω, την ύστατη ώρα, να συγκινηθούν οι αρμόδιοι και να πράξουν τα δέοντα με τη αναμενόμενη Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου.

Ποιο όραμα έχετε για τους νέους κτηνοτρόφους;

Εάν θέλουμε να έχει μέλλον η ελληνική κτηνοτροφία, πρέπει νέοι άνθρωποι να μπουν στο χώρο. Για να γίνει, όμως, αυτό, πρέπει να δοθούν κίνητρα στους νέους ανθρώπους, κίνητρα που θα τους κρατήσουν στην ύπαιθρο και στις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις.

Υποστηρίζω, έτσι, την περαιτέρω ενίσχυση των νέων κτηνοτρόφων μέσω του πρώτου πυλώνα της νέας ΚΑΠ και την περαιτέρω βελτίωση της ποιότητας ζωής των μέσω δράσεων που μπορούν να αναληφθούν από τους ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού.

Σημαντικά μοχλό μπορεί να αποτελέσουν και τα προτεινόμενα Αγροτικά Επιμελητήρια, ένας θεσμός που υποστηρίζεται με πάθος και από τον Πρόεδρο του ΛΑ.Ο.Σ., κ. Γιώργο Καρατζαφέρη. Ήδη, με εξειδικευμένους επιστήμονες, επεξεργαζόμαστε την οργάνωση και την δομή των Επιμελητηρίων αυτών, προκειμένου στο μέλλον να αποτελέσουν εφαλτήριο μιας συνολικής αγροτικής ανάπτυξης, τηρουμένων βεβαίως κάποιων αναγκαίων προϋποθέσεων που έχουν να κάνουν με την πιστοποίηση επαρκών γνώσεων και δεξιοτήτων για την κατοχύρωση του αγροτικού επαγγέλματος.

Τελικά κερδίσατε το στοίχημα για την καταβολή του υπολοίπου της ενιαίας ενίσχυσης προ των Χριστουγέννων. Πως επετεύχθη ο στόχος;

Η καταβολή της ενιαίας ενίσχυσης στους δικαιούχους παραγωγούς προ των εορτών ήταν σίγουρα μια μεγάλη επιτυχία. Πολλοί χλεύαζαν όταν υπεστήριζα το εφικτόν του εγχειρήματος. Τελικά φαίνεται ότι δικαιώθηκα και οι συνήθεις   κήνσορες έχουν καταπιεί τη  γλώσσα τους τώρα.

Πέρα από όλα αυτά, όμως, ο στόχος επετεύχθη, καθόσον συλλειτούργησαν αρμονικά και τα δύο συναρμόδια Υπουργεία, δηλαδή το ΥΠΑΑΤ και το ΥΠΟΙΚ. Μάλιστα, η εξέλιξη αυτή, απαραίτητη για την τόνωση της αγοράς κατά την εορταστική περίοδο, δείχνει πόσο αποτελεσματική μπορεί να γίνει μια Κυβέρνηση, όταν τα Υπουργεία της λειτουργούν συντονισμένα για την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων.

Ποιες σχέσεις έχετε με τον Υπουργό κ. Κώστα Σκανδαλίδη;

Μεταξύ εμού και του κ. Σκανδαλίδη έχει αναπτυχθεί μια ιδιαίτερη χημεία που στηρίζεται στην εργατικότητα, στην ανιδιοτέλεια και στην ορθοφροσύνη για την επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο αγροτικός κόσμος της χώρας. Μάλιστα, η μη συμμετοχή του κ. Σκανδαλίδη στο γνωστό «δελφινάριο» του ΠΑ.ΣΟ.Κ., που ταλαιπωρεί την Κυβέρνηση, φαίνεται να ενισχύει την χημεία αυτή.

Βλέπετε να υπάρχουν αντιστάσεις στον σχεδιασμό που έχετε για το μέλλον της ελληνικής κτηνοτροφίας;

Πάντοτε υπάρχουν αντιστάσεις σε οποιονδήποτε νεωτερισμό από δυνάμεις της καθεστηκυίας τάξεως. Όμως, δεν γίνεται να μείνουμε κολλημένοι στο τέλμα. Οι κτηνοτρόφοι μας θα επιβιώσουν και θα ευημερήσουν εις πείσμα όλων των αντιξοοτήτων. Η λοκομοτίβα της κτηνοτροφίας μας πρέπει να πάρει μπροστά, εάν θέλουμε να ξεκινήσει ο συρμός της ελληνικής αγροτικής οικονομίας. Άλλωστε η βοήθεια, η στήριξη και η εμπιστοσύνη που μου παρέχει ο Πρόεδρος του ΛΑ.Ο.Σ., αποτελούν επαρκείς εγγυήσεις, για να τελεσφορήσει ο στρατηγικός σχεδιασμός που έχουμε για την ανάταξη της ελληνικής κτηνοτροφίας.